Lokalna energia, wspólna strategia
(Enea Operator)
O kierunkach i możliwościach transformacji energetycznej północnej Wielkopolski rozmawiali w Pile samorządowcy z kilkudziesięciu gmin regionu. W spotkaniu uczestniczyli także przedstawiciele spółki Enea Operator.
Celem inicjatywy jest zbilansowanie lokalnych zasobów energetycznych, określenie potencjału poszczególnych gmin oraz przygotowanie dokumentu strategicznego, który w przyszłości może stać się podstawą inwestycji w zieloną energię i impulsu dla rozwoju gospodarczego regionu.
Projekt stowarzyszenia objęty został patronatem Ministerstwa Energii, a zainteresowanie nim wyraził również Urząd Marszałkowski.
W północnej Wielkopolsce działa już pięć klastrów energetycznych, które pozyskały środki z Krajowego Planu Odbudowy.
Inicjatywa ma charakter subregionalny, ale łączy ją wspólny cel: doprowadzenie do sytuacji, w której ilość energii produkowanej w sieciach niskiego i średniego napięcia odpowiada rzeczywistemu zapotrzebowaniu. Bilansowanie poprawia stabilność systemu i sprawia, że transformacja przebiega bezpiecznie oraz z korzyścią dla lokalnych społeczności.
Samorządowcy liczą, że inicjatywa stanie się pilotażem na skalę krajową. Zakładają, że w ciągu dwóch lat powstanie kompleksowa strategia transformacji energetycznej regionu.
System powiadomień
(Energa-Operator)
Energa-Operator uruchomiła nową bezpłatną usługę powiadomień o przerwach planowych w dostawach energii oraz o awariach. Aby z niej skorzystać, wystarczy wyrazić zgodę podczas rozmowy z konsultantem infolinii 801 404 404. Informacje otrzymywać można w najwygodniejszy dla siebie sposób – SMS-em lub e-mailem.
Powiadomienia to kolejne rozwiązanie, za pomocą którego klientom przekazywane są wiadomości o przerwach planowych związanych z pracami na sieci, a także informacje o wyłączeniach awaryjnych.
Wiedza o wyłączeniach ułatwi zaplanowanie pracy lub domowych obowiązków z dużym wyprzedzeniem, pozwoli na naładowanie urządzeń i zabezpieczenie sprzętu.
Nowa usługa jest spersonalizowana, a powiadomienia dotyczą wskazanej stacji transformatorowej, z którą powiązani są odbiorcy i należące do nich Punkty Poboru Energii (PPE) na obszarze objętym przerwą w dostawie energii elektrycznej. Nie ma więc konieczności analizowania lub filtrowania danych.
Po wyrażeniu zgody za pomocą infolinii, klient otrzyma dwa rodzaje powiadomień:
- 5 dni przed planowaną przerwą (usługa dotyczy wyłącznie przerw planowych),
- 2 godziny przed rozpoczęciem pracy planowej (usługa dotyczy wyłącznie przerw planowych).
Informacje o awarii będą przekazywane za pomocą trzech komunikatów:
- komunikat o wyłączeniu awaryjnym,
- komunikat o pierwszym przedłużeniu awarii,
- komunikat o zakończeniu awarii.
Miliony złotych na inteligentne liczniki energii
(PGE Dystrybucja)
PGE Dystrybucja podpisała trzecią umowę o dofinansowanie w ramach współfinansowanego z Funduszu Modernizacyjnego Programu „Elektroenergetyka – Inteligentna Infrastruktura energetyczna” na projekt Liczniki Zdalnego Odczytu (LZO), pozyskując ponad 86 mln zł dotacji z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Łączna wartość środków pozyskanych w ramach trzech umów dla tego projektu przekracza 255 mln zł, co czyni program LZO jednym z największych projektów modernizacyjnych w historii spółki.
Inteligentne urządzenia pomiarowe umożliwiają zdalny odczyt zużycia energii, szybsze rozliczenia, a także integrację z Centralnym Systemem Informacji Rynku Energii (CSIRE). Dzięki nim możliwe jest aktywne zarządzanie energią, reagowanie na dynamiczne ceny i lepsza obsługa awarii. To także fundament dla rozwoju OZE i inteligentnych sieci.
Z perspektywy biznesowej projekt oznacza zmniejszenie strat handlowych energii, standaryzację procesów obsługi klienta i rozliczeń, a także usprawnienie eksploatacji sieci dystrybucyjnej. Dzięki zdalnemu pozyskiwaniu danych pomiarowych i funkcji sterowania układami pomiarowymi spółka zyska narzędzia do efektywnego zarządzania energią, a klienci – pełny dostęp do bieżących pomiarów i szansę na aktywny udział w rynku energii.
Dodatkowo, wdrożenie nowoczesnych liczników pozwoli na oszczędność energii na poziomie blisko 40 tys. megawatogodzin rocznie, co przełoży się na znaczną redukcję emisji dwutlenku węgla – ponad 30 tys. ton rocznie. Ograniczone zostaną również emisje pyłów i tlenków azotu, co poprawi jakość powietrza.
Do końca 2028 r. PGE Dystrybucja wyposaży w inteligentne liczniki co najmniej 80 proc. odbiorców, a docelowo – 100 proc. do 2030 r.
Nowy operator systemu dystrybucyjnego
(PGE Energetyka Kolejowa Operator)
2 stycznia 2026 r. PGE Energetyka Kolejowa S.A. zakończyła proces wydzielenia działalności dystrybucyjnej (tzw. unbundlingu), w wyniku którego funkcję niezależnego operatora systemu dystrybucyjnego w obszarze energetyki kolejowej przejęła spółka PGE Energetyka Kolejowa Operator sp. z o.o.
Proces ten dostosował Segment Energetyki Kolejowej do wymogów regulacyjnych i wzmocnił jego stabilność oraz możliwości rozwoju w Grupie Kapitałowej PGE. Obowiązek wydzielenia wyniknął z faktu, że po dołączeniu do Grupy PGE w kwietniu 2023 r., spółka stała się częścią koncernu obsługującego blisko 6 mln odbiorców energii.
W efekcie działalność dystrybucyjna została przeniesiona do PGE Energetyka Kolejowa Operator, który od 2 stycznia 2026 r. odpowiada za dostawy energii dla kolei, integrację z krajowym systemem elektroenergetycznym oraz rozwój infrastruktury sieciowej.
Dotychczasowa spółka PGE Energetyka Kolejowa S.A. koncentruje się obecnie na sprzedaży i obrocie energią oraz paliwami, a także na utrzymaniu sieci trakcyjnej PKP PLK, wspierając niezawodne działanie transportu kolejowego.
Jako niezależny operator, spółka będzie kontynuować program Modernizacji Układów Zasilania (MUZa), co poprawi niezawodność i bezpieczeństwo zasilania kolejowej sieci trakcyjnej, umożliwi obsługę coraz intensywniejszego ruchu pociągów oraz przygotuje krajową infrastrukturę zasilania na potrzeby kolei dużych prędkości i rozwoju transportu niskoemisyjnego.
Spółka dystrybuuje rocznie 4,3 TWh energii elektrycznej, co stanowi około 3 proc. całkowitej energii dostarczanej w kraju. Zarządza siecią obejmującą ponad 18 tys. km linii elektroenergetycznych (WN, SN, nN), blisko 900 podstacji trakcyjnych i kabin sekcyjnych oraz 5,9 tys. stacji transformatorowych. Jej działalność obejmuje obszar o powierzchni 208 tys. km², zapewniając stabilność i bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej.
Pionierska cyfryzacja procesów
(Energa-Operator)
Energa-Operator nie demontuje już liczników po zakończeniu umowy ze sprzedawcą energii. Licznik pozostaje w sieci i może zostać ponownie wykorzystany – wystarczy jego zdalna aktywacja po zawarciu nowej umowy. Takie rozwiązanie, pionierskie w skali kraju, jest możliwe dzięki temu, że aż 93 proc. klientów Energa-Operator korzysta już z liczników zdalnego odczytu.
Pełne zautomatyzowanie procesu wykonywania zlecenia pozwala rozpocząć dostawy energii do klienta nawet w dniu zawarcia przez niego umowy z wybranym sprzedawcą przez siedem dni w tygodniu. Szybsze jest również zakończenie dostarczania prądu, kiedy tylko umowa przestanie obowiązywać.
Nowe rozwiązanie dostępne jest dla tych odbiorców, którzy posiadają już licznik zdalnego odczytu. Po otrzymaniu sygnału poprzez skomunikowane ze sobą systemy bilingowe sprzedawców i Energa-Operator, umowa będzie kończona poprzez zdalne i automatyczne rozłączenie stycznika. Analogicznie uruchomienie nowej umowy nastąpi poprzez załączenie stycznika w liczniku i rozpoczęcie dostaw energii.
W 2026 roku Energa-Operator planuje wprowadzić podobne udogodnienie dla nowych obiektów, montując licznik już wraz z wykonaniem przyłącza. Tak, aby czekał on tylko na podpis klienta lub zdalne zawarcie przez niego odpowiedniej umowy.
Obecnie z liczników zdalnego odczytu korzysta już 3,2 miliona odbiorców przyłączonych do sieci spółki, czyli blisko 93 proc. Do końca 2026 roku spółka planuje objąć wszystkich swoich klientów zdalnym pomiarem.
Współpraca na rzecz nowej strefy ekonomicznej
(PGE Dystrybucja)
Lubelski Węgiel „Bogdanka” S.A., PGE Dystrybucja S.A. Oddział Lublin oraz Gmina Łęczna podpisały list intencyjny dotyczący współpracy przy tworzeniu nowej strefy ekonomicznej na terenie sołectw Podzamcze i Stara Wieś w gminie Łęczna. Planowana strefa obejmie łącznie ok. 180 hektarów i ma stać się przestrzenią dla rozwoju nowoczesnego przemysłu, inwestycji oraz nowych miejsc pracy.
Zdjęcie: PGE Dystrybucja
Strony zadeklarowały wspólne działania zmierzające do przygotowania terenów inwestycyjnych, w tym ich uzbrojenia w niezbędną infrastrukturę, w szczególności energetyczną. Szacowane zapotrzebowanie przyszłych inwestorów na moc elektryczną wynosi około 80 MW. Rolę operatora systemu dystrybucyjnego
dla planowanej strefy pełnić będzie PGE Dystrybucja S.A.
List intencyjny zakłada opracowanie koncepcji zasilania strefy w energię elektryczną, określenie niezbędnych zgód i tytułów prawnych do nieruchomości oraz oszacowanie kosztów realizacji infrastruktury. Szczegółowe harmonogramy i warunki przyłączeń mają zostać określone w odrębnych umowach.
Polska innowacja w Brukseli
(Enea Operator)
W grudniu w siedzibie Komisji Europejskiej w Brukseli podpisano porozumienie inicjujące Europejskie Partnerstwo na rzecz Światów Wirtualnych. Podczas wydarzenia został zaprezentowany system szkoleniowy oparty na technologii VR, opracowany we współpracy Enei Operator z Uniwersytetem Ekonomicznym w Poznaniu oraz Politechniką Poznańską.
Europejskie Partnerstwo na rzecz Światów Wirtualnych jest jedną z kluczowych inicjatyw realizowanych w ramach programu Horizon Europe. Porozumienie zawarte pomiędzy Komisją Europejską a towarzyszeniem Wirtualnych Światów (Virtual Worlds Association – VWA) wyznacza dla Europy kierunki rozwoju technologii immersyjnych, zaawansowanych symulacji oraz cyfrowych bliźniaków.
Z perspektywy Komisji Europejskiej wirtualne światy są traktowane jako nowa warstwa infrastruktury cyfrowej, umożliwiająca bezpieczne symulowanie procesów, testowanie scenariuszy operacyjnych i podejmowanie decyzji w środowiskach zbliżonych do rzeczywistych. Ma to istotne znaczenie dla transformacji cyfrowej i energetycznej UE oraz wzmacniania odporności systemów krytycznych.
Podczas uroczystości zaprezentowano system szkoleniowy VR stworzony przez Eneę Operator we współpracy z partnerami akademickimi. Rozwiązanie to zostało wskazane jako przykład praktycznego i odpowiedzialnego wykorzystania technologii wirtualnych światów w szkoleniach dla sektora energetycznego i infrastruktury krytycznej. System ten umożliwia prowadzenie realistycznych szkoleń w bezpiecznym, kontrolowanym środowisku, bez narażania pracowników i infrastruktury na niepotrzebne niebezpieczeństwo.
Europejskie Partnerstwo zakłada szerokie zastosowanie technologii immersyjnych w takich obszarach jak energetyka, przemysł, infrastruktura krytyczna, edukacja czy administracja publiczna. Dla Enei Operator udział w tej inicjatywie umożliwia dostęp do wymiany doświadczeń oraz dalszego rozwoju innowacji wspierających transformację cyfrową spółki.
Zaangażowanie Enei Operator na forum europejskim umacnia aktywną rolę spółki w kształtowaniu nowoczesnych standardów szkoleniowych i technologicznych w sektorze energetycznym. To również kolejny krok w kierunku efektywnej transformacji energetycznej, opartej na innowacjach i współpracy nauki z biznesem.
Nowoczesna linia energetyczna Otwock – Glinianka
(PGE Dystrybucja)
Modernizacja sieci energetycznej to jedna z kluczowych inwestycji wpływających na komfort życia mieszkańców i rozwój regionu. Warszawski Oddział PGE Dystrybucja zakończył kolejny ważny etap prac w ramach Programu PK30. Jednym z najistotniejszych zadań jest modernizacja linii energetycznej na trasie Otwock – Glinianka, która ma bezpośrednie znaczenie także dla mieszkańców powiatu otwockiego.
W ramach Programu PK30 modernizowany jest ponad 8-kilometrowy odcinek linii średniego napięcia (SN) relacji Otwock – Glinianka. Dotychczasowa linia napowietrzna, przebiegająca przez gęsto zurbanizowane tereny podwarszawskie, jest przebudowywana na nowoczesną linię kablową.
Linia ta zasila kilkadziesiąt tysięcy odbiorców, w tym:
- osiedla mieszkaniowe i domy jednorodzinne,
- szkoły i obiekty użyteczności publicznej,
- zakłady produkcyjne i firmy usługowe.
Dzięki skablowaniu sieci znacząco zmniejszy się ryzyko awarii spowodowanych m.in. silnym wiatrem, burzami czy opadami. Skrócą się również przerwy w dostawach prądu, a sama sieć stanie się bardziej bezpieczna i niezawodna.
Grid Up! – innowacje dla sieci dystrybucyjnych
(PGE Dystrybucja)
Grid Up! to autorska inicjatywa wspierająca innowacje w obszarze dystrybucji energii, otwierająca startup’om drzwi do współpracy z PGE Dystrybucja. 10 najlepszych projektów II finału zostało zaprezentowanych w Campusie Google w Warszawie 22 stycznia.
Pierwsza edycja programu Grid Up! wyłoniła nowatorskie rozwiązania w ramach zarządzania pracą sieci dystrybucyjnej. Projekty te wchodzą właśnie w fazę inicjowania testów i pilotaży. Campus Google w Warszawie jest jednym z najważniejszych miejsc na mapie polskiego ekosystemu innowacji i technologii. To przestrzeń, w której spotykają się startupy, liderzy branży i eksperci, aby wspólnie tworzyć nowe rozwiązania.
Autorska aplikacja wspierająca decyzje inwestycyjne
(Enea Operator)
Enea Operator wdraża nowoczesne, w pełni autorskie narzędzie informatyczne wspierające proces planowania działań inwestycyjnych i regulacyjnych w sieci dystrybucyjnej.
RankINN, opracowany we współpracy z Poznańskim Centrum Superkomputerowo-Sieciowym (PCSS), to jedyne tego typu rozwiązanie w polskiej branży energetycznej, integrujące dane z wielu systemów i przekładające je na konkretne rekomendacje dotyczące zarówno inwestycji infrastrukturalnych, jak i bieżącej regulacji pracy sieci.
RankINN wykorzystuje ogromny wolumen danych z LZO – do 2030 r. będą one u wszystkich odbiorców – analizując m.in. jakość energii, obciążenia, przerwy w zasilaniu, reklamacje czy strukturę sieci. Na tej podstawie aplikacja tworzy ranking obszarów krytycznych i wskazuje optymalne działania.
Po udanym pilotażu RankINN działa operacyjnie, a jego rozwój będzie kontynuowany zgodnie z potrzebami użytkowników i zmianami w sieci.
Platforma usług elastyczności
(TGE, TAURON Dystrybucja i PSE)
Towarowa Giełda Energii, TAURON Dystrybucja oraz Polskie Sieci Elektroenergetyczne podpisały 26 stycznia porozumienie o współpracy w zakresie stworzenia platformy obrotu dla usług elastyczności.
Nowe rozwiązanie giełdowe ma umożliwić m.in. kojarzenie dostawców i odbiorców usług elastyczności, a także usprawnić ich aktywację i koordynację pomiędzy operatorem systemu przesyłowego oraz operatorami systemów dystrybucyjnych. Podpisane porozumienie jest otwarte dla innych chętnych operatorów systemów dystrybucyjnych, którzy będą zainteresowani dołączeniem.
Usługi elastyczności mogą być świadczone na rzecz operatorów systemów dystrybucyjnych dzięki nowelizacji ustawy Prawo energetyczne z 2023 r. Obecnie każdy OSD wykorzystuje własne rozwiązania w zakresie poszukiwania dostawców, przyjmowania czy aktywacji ofert. Dzięki platformie giełdowej oferowanie i korzystanie z lokalnych usług elastyczności będzie bardziej transparentne, a samo narzędzie umożliwi operatorom zwiększenie lub zmniejszenie poboru bądź generacji we wskazanym obszarze sieciowym. Tego typu usługi są zlecane przez OSD, a świadczyć je mogą m.in. wytwórcy energii, magazyny oraz tzw. odbiorcy aktywni i agregatorzy, otrzymując w zamian wynagrodzenie.
Jak podaje TAURON Dystrybucja, dzięki elastyczności będzie możliwe lepsze zarządzanie siecią i występującymi ograniczeniami oraz reagowanie na zmiany w produkcji energii, jej zużyciu, a przede wszystkim oferowanie nowych możliwości i usług dla naszych klientów. Platforma znacząco uprości procedury związane z wyborem ofert na ich świadczenie i pozwoli lepiej rozwiązywać lokalne wyzwania energetyczne.
Łatwiejsze przyłączanie magazynów energii
(Energa-Operator)
Energa-Operator uprościła procedury przyłączeniowe dla magazynów energii. Jeśli wnioskowana moc okaże się zbyt wysoka, inwestor automatycznie otrzyma informację o dostępnej mocy, dla której istnieje potencjał do wydania warunków przyłączenia.
Obecnie do sieci Energa-Operator przyłączonych jest ponad 10,3 GW mocy z OZE, w tym 2,82 GW mikroinstalacji OZE, co stanowi blisko 30 procent OZE w Polsce i ponad czterokrotnie przewyższa średnie zapotrzebowanie na moc klientów spółki.
Energa-Operator szacuje, że do 2031 roku udział OZE na terenie jej działania wzrośnie do ok. 16,5 GW. Magazyny energii to jedno z rozwiązań, które pomogłoby w utrzymaniu tempa przyłączeń pogodozależnych źródeł energii do sieci.
Energa-Operator wprowadziła zmianę polegającą na wyznaczaniu dostępnej mocy przyłączeniowej już na etapie rozpatrywania wniosków o określenie warunków przyłączenia. Wcześniej, w przypadku braku wnioskowanej mocy składany wniosek automatycznie kończył się odmową wydania warunków.
Teraz, jeżeli wydanie warunków przyłączeniowych na wnioskowaną moc nie jest możliwe, inwestor zamiast odmowy, otrzymuje informacje o wielkości dostępnej mocy i może z niej skorzystać w ciągu siedmiu dni od otrzymania powiadomienia. Rozwiązanie takie znacznie skraca formalności, eliminując konieczność składania kolejnego wniosku przyłączeniowego dla magazynu energii.
Wkrótce Energa-Operator udostępni również nowy wzór wniosku. Inwestorzy będą mogli wskazać w nim nie tylko moc wnioskowaną, ale także minimalną moc, którą są zainteresowani, co pozwoli jeszcze sprawniej zawierać umowy przyłączeniowe dla magazynów energii.
Na rzecz współpracy dla rozwoju regionu
(TAURON Dystrybucja)
TAURON Dystrybucja był organizatorem spotkania poświęconego możliwościom zacieśnienia współpracy z przedsiębiorcami, instytucjami otoczenia biznesu, samorządami i ich jednostkami podległymi, działającymi na terenie polsko-niemiecko-czeskiego pogranicza.
Spotkanie było okazją do wymiany doświadczeń oraz omówienia potencjalnych obszarów współpracy, w szczególności w kontekście rozwoju infrastruktury, wsparcia przedsiębiorczości oraz działań realizowanych we współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego.
Zdjęcie: TAURON Dystrybucja
Mówiono o współpracy transgranicznej, która stanowi istotny element rozwoju Trójziemia i stwarza nowe możliwości dla samorządów, jak i firm. Rozmawiano również na tematy transformacji i efektywności energetycznej, nowych produktów TAURON Dystrybucji, takich jak m.in. dostępne moce przyłączeniowe taryfy dynamicznej, które staną się istotnym elementem rozwoju regionu, zwiększając jego konkurencyjność
Opracowała: Marzanna Kierzkowska
